Jordy Nieland Vitens

Een half jaar geleden spraken we ook al eens met Nieland, maar sinds januari is er veel veranderd. De coronacrisis zorgde ervoor dat veel Nederlanders niet op vakantie konden, juist in de heetste zomer van deze eeuw. Velen zochten dan ook verkoeling in de achtertuin, in een zwembad van formaat. Dat gebeurde zo veel, dat drinkwaterbedrijven campagne gingen voeren om klanten erop te wijzen dat de drinkwatervoorraad niet onuitputtelijk was. Ook Vitens had moeite om de enorm gestegen vraag bij te benen en zocht de publiciteit op om mensen te waarschuwen zuiniger om te gaan met drinkwater. Dit heeft ertoe geleid dat Vitens de komende jaren volop gaat inzetten op duurzaamheid, onder het motto ‘elke druppel duurzaam’. Belangrijke voorwaarde daarvoor is real-time inzicht in het watergebruik van de klanten, waarbij de IT-afdeling een onmisbare rol vervult.

Nu de zomer op zijn retour is, spreken we weer met Nieland. Ditmaal via een Zoom-verbinding: net als veel IT’ers werkt hij voornamelijk vanuit huis. Inmiddels is hij gewend aan werken via een Citrix VDI, al zet hij voor development klussen nog wel lokaal een pc aan het werk. Bij Vitens werken circa 90 mensen op de IT-afdeling, een behoorlijk percentage op de in totaal iets minder dan 1400 medewerkers. Dit aantal zal naar verwachting alleen maar toenemen.

Nieuwe benaderingen

De reden daarvoor is dat het bedrijf meer en meer kijkt naar IT-oplossingen op maat, naast het gebruik van standaardpakketten. Dit heeft meerdere redenen, waarvan een belangrijke is dat steeds meer medewerkers bij het bedrijf kunnen programmeren. Met zelfontworpen toepassingen vinden zij nieuwe manieren om oude vraagstukken te benaderen. Denk aan het grote graafschade project, waarover we eerder verslag deden. Hiermee kan voorspeld worden waar mogelijk schade ontstaat bij graafprojecten, zodat hier snel op kan worden ingesprongen. Deze oplossing begint als project, maar moet uiteindelijk in de business worden ingebed, met een api, koppelingen naar andere systemen, beheer, enzovoorts.

Inbedden in de business

Juist dat koppelen naar andere systemen is een uitdaging met de grote standaardapplicaties waarmee van oudsher werd gewerkt, zoals SAP, PI System (voor sensordata) en GIS (voor geografische data) een uitdaging. Daarnaast bieden deze pakketten ook niet altijd alle gewenste functionaliteit, waardoor maatwerk een voor de hand liggend alternatief is. Dat gebeurt dan ook. Een ander voorbeeld van een in-house ontwikkelde toepassing is SLIMM, een mobiele meetopstelling voor het beoordelen van waterkwaliteit. Ook een Python-toepassing die het waternetwerk visualiseert en monitort op druk is afkomstig van de afdeling netwerkbeheer. “Samenwerking tussen business en ICT is cruciaal om zo’n applicatie in productie aan te kunnen bieden met de noodzakelijke garanties en zekerheid,” aldus Nieland.

Eindgebruiker centraal

Niet alleen vanuit de core business wordt een beroep op de IT’ers bij Vitens gedaan. Ook de afdeling Klant en Facturatie heeft behoefte aan ondersteuning, bijvoorbeeld voor het analyseren van de data uit chats die klanten via diverse kanalen met het waterbedrijf hebben. Hiermee kan worden achterhaald welke onderwerpen er leven bij de gebruikers, of wanneer de piekmomenten zijn in het klantcontact. Het maken van chatbots heeft het bedrijf inmiddels uitbesteed. Om klanten van Vitens meer inzicht te geven in het eigen watergebruik loopt er momenteel een test met slimme watermeters. Ook bij deze ontwikkeling is de IT-afdeling nauw betrokken.

Machine learning in opkomst

Bij steeds meer projecten, waaronder het genoemde graafschade project, wordt gebruik gemaakt van machine learning. Een krachtige toepassing van machine learning is beeldherkenning. Hiermee is het in theorie mogelijk om de grootte van tuinen en omliggende wateren in kaart te brengen, op basis van recente satelliet- of vliegtuigbeelden. Of in welke gebieden er veel grote zwembaden in achtertuinen staan. Zo zou beter kunnen worden ingeschat waar op warme dagen meer drinkwater wordt verbruikt.

Concreter zijn twee andere voorbeelden die Nieland geeft. Zo vertelt hij over een mooi staaltje toegepaste beeldherkenning, waarbij 2 miljoen pdf-bestanden zijn geanalyseerd. Met machine learning kunnen hierin handschriften worden herkend en uitgelezen, om te achterhalen of er loden leidingen in worden beschreven. Daar zijn er niet veel meer van in Nederland, maar voor de volksgezondheid is het belangrijk deze te vinden en te vervangen. Met de tool zijn inmiddels enkele tientallen oude leidingen achterhaald.

Watermeter Vitens

Een vergelijkbaar project met beeldherkenning gaat over het invoeren van de meterstanden. Dit project zit nog in de opstartfase en wordt uitgevoerd door een extern bedrijf. Klanten moeten nu nog getallen invoeren om hun meterstand door te geven. Vitens wil onderzoeken of dit ook kan op basis van een foto. Niet alleen is het uploaden van een afbeelding eenvoudiger voor de klant, de kans op invoerfouten is ook kleiner. Bovendien kan er meer informatie worden afgeleid, zoals het type meter. De bedoeling is om te starten met een testimplementatie bij 10.000 klanten. Daarmee wordt ervaring opgedaan en feedback verworven om het project op te schalen. De IT-afdeling doet alvast onderzoek naar de infrastructuur hiervoor. Gezien het rekenintensieve karakter wordt dit vermoedelijk een taak die op GPU’s in de cloud gaat draaien.

Nieuwe manier van werken, nieuw platform

Om de overstap naar meer maatwerk te faciliteren is Nieland bezig om zowel de structuur waarbinnen gewerkt wordt, als het platform waarop toepassingen draaien aan te passen. Van een ‘klassiek’ ITIL-methode is een overstap gaande naar een devops-benadering. “Daarin willen we een team gaan optuigen om projecten omtrent het moderne water maken op te pakken”, aldus Nieland. Als agile team zal het flexibel kunnen inspringen op wensen en eisen, met als focus het AWMS (Advanced Water Management System). Uiteindelijk moet het devops team – of meerdere – verantwoordelijk worden voor de applicaties, van ontwikkeling tot beheer en monitoring.

Tegelijk moeten de operatorafdelingen (systeem, netwerk, security) zich bezighouden met de platforms – zo zijn de verantwoordelijkheden duidelijk afgebakend. Dankzij de autonomie binnen een DevOps team en het snel (automatisch) kunnen release van nieuwe features of terugvallen op een vorige (werkende) versie moet het mogelijk zijn sneller aanpassingen te doen aan applicaties.

Om dat technisch mogelijk te maken is een nieuw platform wenselijk, zeker gezien de toenemende vraag naar maatwerk. Op dit moment wordt nog voornamelijk gewerkt op virtuele machines, wat het beheer van maatwerk bemoeilijkt, aldus Nieland. Er wordt al veel gewerkt met VMware, om welke reden er nu wordt gekeken naar Tanzu als containerplatform. Dat moet optimalisatie van beheer mogelijk maken, en het eenvoudiger maken om snel op te schalen indien nodig. Een groot voordeel van overstappen naar containers is dat het mogelijk wordt om over te stappen naar continuous integration and deployment, waarmee het uitrollen van upgrades een stuk sneller moet gaan, terwijl de kwaliteit gewaarborgd blijft door geautomatiseerde (Unit) tests.

IT en OT in harmonie

Niet alle van de beschreven projecten wordt uiteindelijk onderdeel van de standaardtoepassingen die door de IT-afdeling van Vitens beheerd moeten worden. Zo kunnen we ons voorstellen dat het vinden van loden leidingen geen regelmatig terugkerende activiteit is. De alternatieve invoer van de waterstand daarentegen zal allicht wel zijn weg vinden naar de business.

Al pratend met Nieland concluderen we dat er anno 2020 heel wat meer komt kijken dan je zou denken, om op duurzame wijze drinkwater uit de kraan te krijgen. IT is een essentieel instrument om dit mogelijk te maken, van inzicht in gebruik door klanten tot het real-time monitoren van het waternetwerk. Bijzonder is hoe IT en OT verweven zijn bij dit waterbedrijf. Waar bij veel organisaties sprake is van een zeker spanningsveld tussen deze twee, lijken ze bij Vitens wonderwel goed samen te gaan. Dat heeft wellicht zijn grondslag in het hoge technische kennisniveau bij het bedrijf, zowel binnen als buiten de IT-afdeling.

Met twee eigen datacenters, een stevig bemeten MapR-platform en een team dat volop in ontwikkeling is en   werkt aan innovatieve projecten, kunnen we ons voorstellen dat IT’ers van Vitens een beetje gaan… watertanden.

Copyright © 2020 IDG Communications, Inc.



Source link

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here